
Nachtelijk zweten: wat helpt tegen zweten tijdens de slaap?

Waarom we zweten tijdens het slapen
Zweten is op zich een heel natuurlijk proces – ook tijdens de slaap. Door het afscheiden van zweet voert het lichaam overtollige warmte van binnen naar buiten af en zorgt zo voor de nodige temperatuurregeling. Door de verdampte vocht op de huid ontstaat er koelte, die vervolgens helpt om de warmtehuishouding van het lichaam te reguleren.
Nachtelijk zweten is op zich geen ziekte, maar eerder een symptoom dat kan wijzen op ongunstige slaapomstandigheden of – in het ergste geval – op ziekten. Afhankelijk van de ernst kan nachtelijk zwetenvariëren van een dun laagje zweet op de huid tot het doorweekt raken van het beddengoed. Vooral de extreme zweetaanvallen tijdens de slaap (hyperhidrose) zijn problematisch, omdat ze in veel gevallen tot slaapstoornissen kunnen leiden. De betrokkene wordt wakker door de zweetaanval en het daaropvolgende koudegevoel en moet mogelijk zelfs van kleding wisselen. Dit kan het weer in slaap vallen verstoren en daardoor leiden tot uitputting en vermoeidheid de volgende dag.
Over het algemeen is er bij nachtelijk zweten geen reden tot bezorgdheid, mits dit slechts af en toe voorkomt en bijvoorbeeld te verklaren is door zomerse hitte in de slaapkamer. Als het echter gaat om een langdurige aandoening die niet aan externe omstandigheden te wijten is, dan moet de oorzaak van de zweetaanvallen tijdens het slapen (hyperhidrose) worden vastgesteld.
In de meeste gevallen kan het zweten in bed worden ‘verholpen’ door betere slaapomstandigheden. Onder slaapomstandigheden vallen bijvoorbeeld de kamertemperatuur, de nachtkleding of het beddengoed.
Als het intensieve zweten tijdens het slapen ondanks optimale omgevingsomstandigheden en aangepast gedrag aanhoudt, moet een arts worden geraadpleegd. Deze kan in extreme gevallen vaststellen of het hevige zweten tijdens het slapen een symptoom is van een andere aandoening en hoe deze moet worden behandeld.
01 Oorzaken van nachtelijk zweten
Er zijn talrijke oorzaken die verantwoordelijk kunnen zijn voor nachtelijk zweten. In dit gedeelte willen we echter een paar van de 'gebruikelijke verdachten' opsommen.
Slapen bij warm weer of te hoog ingestelde radiatoren in de winter kunnen ervoor zorgen dat de slaapkamer te warm wordt. De kamertemperatuur heeft echter een zeer grote invloed op de slaap. Het is van cruciaal belang dat we ’s nachts niet zweten of bevriezen – we raden een kamertemperatuur van 16 tot 19 graden aan.
Een of twee graden meer of minder is ook prima, maar de kamertemperatuur mag niet duidelijk onder de 15 graden komen. Enerzijds verkrampen de spieren bij kou, anderzijds bevorderen nachttemperaturen onder de 15 graden schimmelvorming in de slaapkamer. Bovendien bestaat het risico dat we afkoelen, waardoor we natuurlijk slechter slapen en mogelijk zelfs ziek worden.
Ook te warm beddengoed of te warme slaapkleding kan 's nachts hevig zweten veroorzaken. Hier kun je zelf uitproberen of het zweten vermindert door een lichtere pyjama te dragen of met een dunnere deken te slapen.
Ook ernstigere aandoeningen zoals kanker, auto-immuunziekten, stofwisselings- of bloedaandoeningen kunnen nachtelijk zweten veroorzaken. Bij mensen met diabetes mellitus kan nachtelijk zweten een waarschuwingsteken zijn voor een te lage bloedsuikerspiegel.
Maar er is geen reden tot bezorgdheid, want in de meeste gevallen is de oorzaak niet ernstig. Als je toch twijfelt, en vooral als het nachtelijk zweten gepaard gaat met andere symptomen, moet je dit door een arts laten onderzoeken.
Onze hormonen hebben een belangrijke invloed op de temperatuurregeling in ons lichaam. Als er sprake is van een hormonale stoornis, kan dit de zweetproductie stimuleren. Een klassieke hormonale stoornis die nachtelijk zweten kan veroorzaken, is een overactieve schildklier.
Ook vrouwen in de overgang hebben soms last van nachtelijk zweten, zowel overdag als ’s nachts. De oorzaak hiervan ligt in de hormonale veranderingen. Deze veroorzaken een ontregeling in het warmtecentrum van de hersenen, waarop het lichaam reageert met hevige opvliegers. Om oververhitting te voorkomen, wordt de zweetproductie sterk gestimuleerd, wat kan leiden tot nachtelijk zweten.
Je kunt dit tegengaan door voor het slapengaan te luchten, ademend beddengoed te gebruiken, lichte nachtkleding te dragen of meerdere dunne dekbedden te gebruiken die je naar behoefte kunt wegleggen. Na overleg met een arts kan ook een hormoonpreparaat worden voorgeschreven.
Als we een infectie oplopen, reageert ons immuunsysteem vaak met een stijging van de lichaamstemperatuur. Door de verhitting worden afweermechanismen in het lichaam geactiveerd. Nachtelijke koorts gaat dan vaak gepaard met hevig zweten. Infecties die nachtelijk zweten kunnen veroorzaken, zijn onder andere griep of de ziekte van Pfeiffer.
Naast de lichamelijke en biologische oorzaken van zweetaanvallen tijdens de slaap kan ook psychische belasting leiden tot een verhoogde zweetproductie. Bij depressies, overmatige stress of in het geval van een burn-outsyndroom komen zweetaanvallen vaak voor. In stressvolle levensfasen worden de stimulerende hormonen cortisol en adrenaline in grotere hoeveelheden afgegeven. Deze verhogen de hartslag, de bloeddruk en de ademhalingsfrequentie en kunnen bovendien ook nog vervelend nachtelijk zweten veroorzaken. Aangezien de oorzaak in dit geval psychisch van aard is, dient een arts of psychotherapeut te worden ingeschakeld om de oorzaak te behandelen.
Een andere oorzaak van zweetuitbarstingen tijdens de slaap kan liggen in onze consumptie van (genotmiddelen). De consumptie van sterk gekruide gerechten, alcohol, koffie of zelfs drugs bevordert de zweetproductie. Het gebruik hiervan moet daarom – en ook vanwege andere schadelijke gevolgen voor de gezondheid die deze middelen met zich mee kunnen brengen – sterk worden beperkt. Alle bovengenoemde producten en stoffen stimuleren de bloedsomloop, versnellen onze hartslag en zorgen ervoor dat de bloedvaten verwijden. Hierdoor stijgt de lichaamstemperatuur en wordt de zweetproductie gestimuleerd om het lichaam af te koelen.
Het gebruik van medicijnen die de stofwisseling stimuleren, is een andere mogelijke oorzaak van nachtelijk zweten. Antidepressiva, bloedsuikerverlagende middelen, maar ook koortsverlagende medicijnen behoren tot de middelen die nachtelijk zweten kunnen veroorzaken. Als het vermoeden bestaat dat de zweetproductie door medicatie wordt veroorzaakt, is het raadzaam om met de arts te overleggen om eventueel een alternatief medicijn te vinden of de dosering te verlagen.
02 Nachtelijk zweten voorkomen: deze tips helpen
Als er geen ziekte ten grondslag ligt aan je nachtelijk zweten, kunnen deze tips je helpen:
Wat je wel moet doen
- Draag nachtkleding van ademende, functionele materialen
- Houd de temperatuur in je slaapkamer tussen de 16 en 19 graden
- Gebruik beddengoed (lakens) of een deken die is afgestemd op het seizoen of die thermoregulerende eigenschappen heeft, zoals bijvoorbeeld onze RECOVERY BLANKET SUMMER
- Gebruik een kussensloop dat een verkoelend effect kan hebben , zoals bijvoorbeeld onze PILLOW CASE CLIMATE
- Neem 30 minuten voor het slapengaan een warme douche of een warm bad
- Leef gezond en voorkom verschillende aandoeningen die nachtelijk zweten kunnen veroorzaken
Don'ts
- Drink 90 minuten voor het slapengaan geen alcohol meer. Vermijd in het algemeen overmatig alcoholgebruik
- Vermijd pittige en zware gerechten als avondeten
- Drink in de late namiddag en avond geen cafeïnehoudende dranken meer na 14.00 uur
- Doe geen HIIT-training 90 minuten voor het slapengaan
03 Beter slapen bij extreme hitte
In de hete zomermaanden kunnen we vaak niet voorkomen dat we 's nachts meer zweten. De hoge temperaturen in de zomer maken het moeilijk om in slaap te vallen en door te slapen. Slechts weinig mensen hebben airconditioning om de slaapkamer tot een optimale temperatuur te koelen. Mensen die in een zolderappartement wonen, hebben hier bijzonder veel last van.
Met deze tips kun je hier iets aan doen, zelfs als je geen airconditioning hebt:
- Houd de ramen overdag gesloten. In de zomer stroomt er overdag alleen maar warme lucht de slaapkamer binnen. Het is veel verstandiger om ’s ochtends en ’s avonds even goed te luchten
- Verduister de kamer overdag. Met jaloezieën of verduisteringsgordijnen kun je ervoor zorgen dat er overdag geen warmtestraling de kamer binnenkomt
- Neem voor het slapengaan een warme tot lauwe douche. Op korte termijn stijgt hierdoor weliswaar je lichaamstemperatuur. Na de warme douche daalt de lichaamskerntemperatuur, wat je lichaam helpt om beter te ontspannen. Koude douches ’s avonds zijn minder aan te raden, omdat ze een eerder stimulerend effect op ons lichaam hebben
- Gebruik een speciaal zomerdekbed: een dekbed met de juiste temperatuurregeling is belangrijk om ’s nachts optimaal te kunnen uitrusten.
- Gekoeld nachtkleding: als je het hele jaar door in een pyjama slaapt, kun je deze even in de vriezer leggen. Deze truc houdt je weliswaar niet de hele nacht koel, maar misschien kun je zo bij het inslapen zorgen voor een aangenaam koel slaapklimaat
- Hang vochtige handdoeken in de kamer op. Terwijl de handdoeken drogen, onttrekken ze warmte aan de omgeving
- Zorg voor voldoende luchtcirculatie: de lucht in de slaapkamer moet kunnen circuleren. Dit kun je bereiken door een raam open te zetten of een ventilator te gebruiken. Let er echter op dat je lichaam niet aan directe tocht wordt blootgesteld, om spierspanning te voorkomen
Extra tip:
Gebruik 2-3 plastic flessen, vul ze met water en leg ze in het vriesvak. Zet de bevroren waterflessen ongeveer 30-60 minuten voordat je naar bed gaat voor een ventilator. Zorg ervoor dat er wat ruimte is tussen de ventilator en de waterflessen. Met deze tip creëer je een koel briesje in de slaapkamer. Let erop dat de tocht niet rechtstreeks op je lichaam gericht is.
BLACKROLL®-tip:
Naast deze maatregelen kan onze ultralichte RECOVERY BLANKET SUMMER, speciaal voor warme zomernachten, helpen om de lichaamstemperatuur te reguleren en de slaapkwaliteit te verbeteren.
Wil je nog meer tips?
Meld je gewoon gratis aan en we sturen je de gids per e-mail toe.

03 Wanneer is nachtelijk zweten gevaarlijk?
Meestal zijn de oorzaken van nachtelijk zweten onschuldig en kunnen ze worden voorkomen door je gewoontes aan te passen. Als het zweten 's nachts optreedt zonder dat je tegelijkertijd koorts hebt, is dat een goed teken. Soms kan nachtelijk zweten echter ook een teken zijn van een ernstige aandoening. De vraag „Wanneer is nachtelijk zweten gevaarlijk?“ kun je het beste met je arts bespreken. Je moet vooral een arts raadplegen als het nachtelijk zweten niet te wijten is aan externe factoren zoals ongunstige slaapgewoonten, pittig eten, verkoudheden of alcoholgebruik.
In deze gevallen is het zeker verstandig om een arts te raadplegen
- Frequent en zeer hevig zweten ’s nachts
- Het nachtelijk zweten wordt een chronische aandoening (langer dan drie weken)
- Koud nachtelijk zweten (zweet dat optreedt zonder warmtegevoel en bij een koude huid)
- Er treden bijkomende symptomen op (pijn, koorts, gewichtsverlies, lusteloosheid, ...)
Als de zweetaanvallen ’s nachts zo hevig zijn dat je pyjama en beddengoed doorweekt zijn, je bezweet wakker wordt en dit vaker voorkomt, dan moet je een arts raadplegen om de oorzaak van het nachtelijk zweten te achterhalen. Deze zal dan eerst je eerdere aandoeningen, je huidige medicijngebruik, je stressniveau en je gedrags- en omgevingsfactoren onderzoeken, zoals het gebruik van genotsmiddelen of je slaapgewoonten. De belangrijkste stap bij nachtelijk zweten is het achterhalen van de oorzaak – als deze wordt behandeld, kun je ook afscheid nemen van het nachtelijk zweten en weer een gezond slaappatroon zonder voortdurend wakker worden herstellen.
De eerste aanspreekpartner bij nachtelijk zweten is doorgaans de huisarts. Tijdens een eerste gesprek worden meestal vragen gesteld over de levensomstandigheden, het consumptiegedrag en de huidige klachten. Vervolgens worden verschillende onderzoeken uitgevoerd om een geschikte specialist in te schakelen.
Als er geen lichamelijke oorzaken voor het nachtelijk zweten worden vastgesteld, spreken artsen van „idiopathisch nachtelijk zweten“. De zweetklieren zijn dan om onverklaarbare redenen ’s nachts overactief. In dergelijke gevallen kan het raadzaam zijn om een psychotherapeut of psychiater in te schakelen .
04 Hevig zweten ’s nachts bij vrouwen
Hormonale veranderingen kunnen een oorzaak zijn van nachtelijk zweten. Vooral vrouwen die in de overgang komen, hebben te maken met dergelijke hormonale veranderingen. De mate en frequentie van het zweten variëren van vrouw tot vrouw. Tijdens de menopauze nemen de vrouwelijke geslachtshormonen progesteron en oestrogeen af, terwijl de hormonen adrenaline en noradrenaline toenemen. Deze hormonale verandering stimuleert de zweetproductie, zowel overdag als ’s nachts. Niet alle vrouwen hebben hier last van. Vrouwen die vooral last hebben van opvliegers, zouden hierover met een gynaecoloog moeten praten.
Ook tijdens en na de zwangerschap kan een schommelende hormoonspiegel bij vrouwen overmatig zweten ’s nachts in de hand werken.
Ook tijdens de menstruatie kan dit effect optreden. Met name vóór, tijdens of na de menstruatie kunnen vrouwen last krijgen van zweetaanvallen.
05 Overmatig zweten ’s nachts bij mannen
Overmatig zweten 's nachts bij mannen kan ook worden veroorzaakt door hormonale veranderingen. De hormoonhuishouding verandert weliswaar niet zo plotseling als bij vrouwen, maar ook bij mannen daalt het testosterongehalte naarmate ze ouder worden. Men kan dus stellen dat ook mannen vroeg of laat in de overgang komen. De hormonale veranderingen beginnen doorgaans rond de leeftijd van 40 jaar, dus iets eerder dan bij vrouwen. Het testosterongehalte daalt echter niet drastisch, maar het proces verloopt eerder geleidelijk. Gevolgen van een dalend testosterongehalte zijn mogelijke seksuele stoornissen, een lagere botdichtheid, maar ook nachtelijk zweten kan voorkomen.
06 Zweten tijdens de slaap – Samenvatting
We zweten allemaal tijdens de slaap. De intensiteit verschilt van persoon tot persoon. Nachtelijk zweten kan een symptoom zijn van een op zichzelf staande ziekte. Veel vaker is nachtelijk zweten echter te wijten aan levensstijl, consumptiegedrag en slaapomstandigheden. Met eenvoudige maatregelen kun je overmatig zweten tijdens de slaap voorkomen. Toch is het altijd verstandig om eventuele risico’s op een aandoening met een arts te bespreken. Vooral als je gedurende een langere periode steeds weer doorweekt wakker wordt.
Hoe BLACKROLL® je kan helpen bij zweterige nachten:
Temperatuurregeling dankzij CELLIANT®-vezels
Een groot deel van ons welzijn hangt af van een juiste lichaamstemperatuur. CELLIANT®-stoffen en -vullingen helpen het lichaam zijn temperatuur te reguleren – door te koelen als je het warm hebt en door te verwarmen als je het koud hebt. Deze regulering wordt bewerkstelligd doordat CELLIANT® lichaamswarmte opneemt en deze als infraroodenergie weer aan het lichaam afgeeft.













