Trillingsmassage: alle effecten op een rij
Hoe je met vibratiemassage bewegingsbeperkingen kunt verbeteren en pijn kunt verlichten
Trilling en massage zijn twee benaderingen waarvan de ontdekkingen meer dan 1000 jaar uit elkaar liggen. Oorspronkelijk werd dit in de manuele therapie uitgevoerd door met de handen te trillen, maar inmiddels zijn er talloze massagetechnieken en hulpmiddelen op de markt die gebruikmaken van de combinatie van spierontspanning door druk en het stimuleren van de stofwisseling door trilling. Massagepistolen en vibrerende fascia-rollen behoren tot de populairste producten. In dit artikel kom je te weten of een massage in combinatie met vibratie goed is voor je lichaam, welke effecten deze heeft en wanneer je vibratiemassage het beste kunt toepassen.
Wat is een vibratiemassage?
Het woord 'trilling' is afgeleid van het Latijnse woord 'vibrare' en betekent zoiets als'in trillende beweging brengen, schommelen of schudden'. Bij een trillingsmassage wordt je weefsel op een weldadige manier gestimuleerd door trillingen en in een multidimensionale beweging gebracht. Door de trilling dringt het effect dieper door in het weefsel, waardoor verklevingen en spierverhardingen beter worden losgemaakt, opgeheven en ontspannen dan bij een massage zonder trilling. De trillingen dringen bij de vibratiemassage diep door in het lichaam.
Wat is het effect van een vibratiemassage?
Een belangrijk effect van de trillingen lijkt de regulering van de spierspanning te zijn. Afhankelijk van de trillingsfrequentie werkt de trillingsmassage stimulerend (boven 35 Hz) of ontspannend (onder 30 Hz) op de spier. Ideaal ter voorbereiding op een aanstaande training of als cooling-down na een workout
Door het trillingsmechanisme worden de stofwisseling en de doorbloeding sterk gestimuleerd, terwijl tegelijkertijd pijn wordt verlicht. Dit is buitengewoon nuttig bij de behandeling van acute en chronische klachten. Bovendien wordt bij alle frequenties de lichaamsbeleving van de behandelde gebieden duurzaam verbeterd.
Andere effecten van de trillingsmassage waarover experts en gebruikers melden:
- Verbetering van de doorbloeding
- Verbetering van het herstel
- Preventie van spierpijn
- Verbetering van het lichaamsbewustzijn en de bewegingscontrole
- Verbetering van de beweeglijkheid
Overigens is ook de ruimtevaart geïnteresseerd in de effecten van vibratiemassage. In gewichtloosheid zou deze helpen om spierafbraak bij astronauten tegen te gaan.
“De stimulatie dringt diep door in het weefsel en werkt als een weldadige douche op de rekreceptoren van het fasciweefsel. Met wat oefening kun je voor elk lichaamsdeel de optimale frequentie vinden die het beste aansluit bij de resonantiefrequentie van het betreffende weefsel.”
Dr. Robert Schleip, fascia-onderzoeker
Toepassingsgebieden van de vibratiemassage
In welke gevallen kun je baat hebben bij een vibratiemassage:
Het moment waarop je nog geen klachten hebt, is het juiste moment om met de vibratiemassage te beginnen. Bij reeds bestaande lichamelijke beperkingen of pijn raden wij je aan om, voordat je een vibratiemassage ondergaat, eerst overleg te plegen met een therapeut.
Als de frequentie van de vibratiemassage laag is (<30 Hz), dus als er maar weinig trillingen per minuut op je lichaam inwerken, ervaar je dit als ontspannend. Het gebruik van lage frequentiebereiken wordt aanbevolen als je wilt herstellen, spierspanning wilt verminderen en verklevingen wilt losmaken. De vibratiemassage is geschikt om na een intensieve sporttraining je herstelfase in te leiden. Let op: niet elk massageapparaat biedt dit frequentiebereik.
Hoge frequentiebereiken (>35 Hz) werken stimulerend op jou en je lichaam, verhogen de spierspanning en bevorderen de doorbloeding. Vanaf deze frequentie genereren je spieren een tegenspanning, treedt er een trainingseffect op en wordt de vorming van nieuwe spiercellen gestimuleerd. Hoge frequentiebereiken worden daarom aanbevolen vóór het sporten, om je lichaam voor te bereiden op de komende inspanning. Bovendien dringen de trillingen door tot in de diepe spieren. Deze zorgen voor een goede houding en zijn verantwoordelijk voor de stabiliteit van ons bewegingsapparaat.
Pijnsignalen kunnen worden geremd door aanraakprikkels van zeer uiteenlopende aard en intensiteit. Je kent het misschien wel: als je je stoot, is je eerste en intuïtieve reactie om snel over de gestoten plek te wrijven om de pijn te verlichten. Precies op deze verklaring is deze onbewuste reactie van je lichaam gebaseerd. Ook de vibratiemassage werkt op basis van deze ‘prikkeling’ van de pijnreceptoren. Zo wordt bijvoorbeeld een gerichte stimulatie van een spanningspunt bij gelijktijdige vibratie als aanzienlijk minder pijnlijk ervaren. In de therapie heeft dit het voordeel dat het weefsel optimaal kan worden behandeld en tegelijkertijd de pijnbeleving tijdens de behandeling minder is.
Trilgereedschappen voor activering & regeneratie
Naar de hulpmiddelenIs vibratiemassage gezond?
De positieve gezondheidseffecten van vibratiemassage trekken in allerlei verschillende domeinen veel aandacht. Zowel in de therapie als in de preventie en revalidatie is deze methode inmiddels onmisbaar geworden. Maar ook steeds meer trainers en particulieren waarderen de weldadige en gezondheidsbevorderende toepassing van vibratiemassage.
Welke hulpmiddelen zijn geschikt voor een vibratiemassage?
Inmiddels kun je op de markt kiezen uit de meest uiteenlopende vibratiemassageapparaten. Er zijn massagepistolen, vibrerende fascia-rollen, vibrerende massagestaven en nog veel meer. Hier lees je hoe de producten van elkaar verschillen.
Over een groot oppervlak versus gericht
Een vibratiemassage met een vibrerende fascia-roller is een behandeling over een groot oppervlak. Bij het gebruik van massagepistolen daarentegen is er sprake van een gerichte, lokale massage. In principe geldt dat je bij het bewerken van je weefsel geleidelijk moet overgaan van een massage over een groot oppervlak naar een gerichte massage.
De BLACKROLL® BOOSTER-trillingskern kan overigens beide: de massage over een groot oppervlak in combinatie met een fascia-roller en de gerichte massage voor het bewerken van triggerpoints in combinatie met de BLACKROLL® BOOSTER HEAD.
Herstel en activering
De meeste vibratietools hebben slechts beperkte mogelijkheden om de trillingsfrequentie in te stellen of werken eerder in een hoogfrequent bereik. Het probleem hierbij is dat onze spieren zich vanaf een trilling van meer dan 35 Hz aanspannen. Het regenererende effect blijft dan uit. Een apparaat voor vibratiemassage moet daarom altijd zo variabel mogelijk instelbaar zijn.
De BLACKROLL® BOOSTER biedt de mogelijkheid tot traploze intensiteitsregeling binnen een maximaal frequentiebereik van 12 tot 56 Hertz (1 Hz = 1 trilling per seconde, dus 720 tot 3360 trillingen per minuut).
De BLACKROLL® RELEAZER werkt eveneens in een laag frequentiebereik en maakt het uit de therapie bekende ‘shearing’ (het uitstrijken van het weefsel) mogelijk. Hiermee kunnen de weefselkwaliteit en het herstel worden verbeterd.
De BLACKROLL® FASCIA GUN biedt vier trillingsniveaus binnen een frequentiebereik van 20 tot 53,3 hertz (1200 t/min tot 3200 t/min).
Trillingsrichting
De meeste massagepistolen werken met een verticale trilling. Deze trilling werkt in de richting van het lichaam en ervan af, dus ‘hamerend’. Ongeveer alsof je een vuist maakt en zachte drukstoten in je weefsel veroorzaakt. Het is niet voor niets dat het gebruik van een spiermassagepistool in het Engels vaak ‘Percussion Therapy’ (percussie = slag/stoot) wordt genoemd. Andere apparaten werken met excentrische trillingen die horizontaal ten opzichte van het weefsel lopen. Dit is dus eerder een ‘roerende’ beweging. Alsof je je weefsel met je vinger vastpakt en snelle cirkelbewegingen maakt.
Ook de BLACKROLL® BOOSTER -trilkern werkt met deze ‘roerende’ trilling. Je brengt het weefsel in een cirkelvormige trilling die parallel aan je lichaamsoppervlak verloopt. Bovendien kun je door de gebruiksrichting van de BLACKROLL® BOOSTER zelf bepalen op welke manier de trillingen op je lichaam moeten inwerken. Bij gebruik onder een hoek van 90° krijg je, zoals hierboven beschreven, roerende, excentrische trillingen. Bij een gebruikshoek van 0° krijg je een diepwerkende vibratiemassage, waarbij de trillingen diep in het weefsel doordringen. En bij gebruik onder een hoek van 45° krijg je een combinatie van beide trillingsrichtingen – voor een zeer individuele toepassing van de vibratiemassage. De FASCIA GUN maakt – afhankelijk van het gebruikte opzetstuk – een toepassing mogelijk in een puur verticale werkingsrichting of ook in zijdelingse richtingen tot een hoek van 45°.
Wat zegt de wetenschap over vibratiemassage?
In een studie uit 2020 werd onderzocht of de combinatie van trilling (31 Hz) samen met de traditionele zelfmassage met de BLACKROLL® een grotere invloed heeft op de glijbaarheid van de thoracolumbale fascia (lendenfascia) dan een zelfmassage met de BLACKROLL® zonder trilling. De glijbaarheid tussen de onderhuid en de lendenfascie was in de groep die de vibratiemassage met behulp van de BLACKROLL® BOOSTER toepaste, significant beter dan in de groep die zonder extra vibratie rolde. Belangrijk hierbij: alleen een soepele fascie is een gezonde fascie.
In hetzelfde onderzoek werd de beweeglijkheid van de lumbale wervelkolom vergeleken tussen vibratiemassage en conventionele zelfmassage. De actieve beweeglijkheid van de lumbale wervelkolom nam zowel bij vibratiemassage als bij foam rolling zonder vibratie aanzienlijk toe in vergelijking met de deelnemers aan het onderzoek die de BLACKROLL® niet gebruikten.
Een aanzienlijk deel van de proprioceptieve zenuwuiteinden wordt bij langzame stimulaties niet bereikt, omdat deze alleen reageren op snel veranderende prikkels. Een vibratiemassage biedt daarom het voordeel dat een aanzienlijk groter aantal sensorische receptoren wordt gestimuleerd dan bij een klassieke massage, en daarbij zelfs diepere weefselzones worden bereikt.
Een ander onderzoek* werd uitgevoerd met de BLACKROLL® RELEAZER. Het doel was om de effectiviteit van een myofasciale losmaaktechniek in combinatie met trillingen te onderzoeken. Het toepassen van zelfbehandeling met het apparaat voor spierfasciastimulatie leidde tot significante verbeteringen in de objectieve mechanische weefselkwaliteit. Ook de pijnbeleving, de doorbloeding en het bewegingsbereik verbeterden aanzienlijk.
Ontdek vibratiemassage-oefeningen
Conclusie over de vibratiemassage
Het gezegde „Good Vibes only“ is niet voor niets ontstaan. Vibratiemassage is goed voor je en doet je goed. Ook al is er op dit gebied nog maar weinig onderzoek gedaan, zijn veel mensen ronduit enthousiast over de vibratiemassage. Deze kan niet alleen worden ingezet voor herstel na intensieve trainingen, maar bewijst ook zijn waarde als hulpmiddel om de spieren voor een training te activeren of pijn te voorkomen. Als je de massage met een BLACKROLL® prettig vindt, zul je de upgrade met een BOOSTER-trillingskern of het gebruik met de BLACKROLL® RELEAZER geweldig vinden. Je kunt je het beste gewoon zelf laten overtuigen door de positieve effecten.
*Bron: Gordon CM, Lindner SM et al. Correlation between Hydration and Fascia Stiffness during a Self-help Treatment with a Myofascial Manipulation Tool Fascia Research IV, 2015.
