Adductorenverrekking: oorzaken, symptomen en behandeling
Adductorenverrekkingen zijn veelvoorkomende blessures die vooral sporters treffen en ontstaan door plotselinge bewegingen of overbelasting van de binnenste dijspieren. In dit artikel lees je hoe je de symptomen herkent, welke eerstehulpmaatregelen helpen en wat je kunt doen om snel weer fit te worden.
Das Wichtigste in Kürze:
- Eine Adduktorenzerrung ist eine Überdehnung der Muskulatur an der Oberschenkelinnenseite und tritt häufig bei abrupten Bewegungen oder hoher Belastung auf.
- Typische Symptome sind ziehende oder stechende Schmerzen an der Oberschenkelinnenseite oder in der Leiste.
- Bei akuten Beschwerden solltest du die sportliche Belastung zunächst unterbrechen und schmerzhafte Bewegungen vermeiden.
- Gezielte Mobilisations- und Kräftigungsübungen können dabei helfen, die Adduktoren wieder schrittweise zu belasten.
- Regelmäßiges Krafttraining, eine gute Beweglichkeit und ein kontrollierter Belastungsaufbau können helfen, einer erneuten Adduktorenzerrung vorzubeugen.
Adductoren en hun functie in het lichaam
De zogenaamde adductoren zijn een spiergroep aan de binnenkant van het bovenbeen, die uit zes spieren bestaat. Met de term adductoren worden doorgaans de spieren aan de heup en de binnenkant van het bovenbeen bedoeld, die tot taak hebben het been in het heupgewricht naar de lengteas van het lichaam te brengen. Functioneel wordt de adductoren-groep tot de heupspieren gerekend, maar in principe behoort deze tot de bovenbeenspieren.
De adductoren spelen een cruciale rol bij de stabilisatie van het bekken. Ze helpen bij het behouden van het evenwicht en zorgen voor een rechte lichaamshouding bij het staan en lopen. Bovendien zijn ze in belangrijke mate verantwoordelijk voor de coördinatie van bewegingen die een nauwkeurige controle vereisen, zoals het kruisen van de benen of het veranderen van richting tijdens het lopen.
Bij sporten zoals voetbal, tennis en hockey zijn de adductoren essentieel voor zijwaartse bewegingen en het schieten van een bal. Ze maken krachtige en precieze bewegingen mogelijk die nodig zijn voor sportieve prestaties. Sterke adductoren dragen echter ook bij aan het voorkomen van blessures door het bekken en de benen te stabiliseren.
Een goed getrainde adductoren-spiergroep kan het risico op verrekkingen en spierscheuren verminderen. In het dagelijks leven helpen de adductoren ons bij het uitwijken, traplopen en het tillen van voorwerpen. Ze zijn belangrijk voor bewegingen die zijdelingse stabiliteit vereisen. De langste en sterkste spier van de adductoren reikt zelfs tot aan de knie.
Tot de adductoren behoren:
- Musculus pectineus
- Musculus gracilis
- Musculus adductor longus
- Musculus adductor brevis
- Musculus adductor magnus en
- Musculus adductor minimus
Tot de meest voorkomende blessures aan de adductoren behoren niet alleen verrekkingen, maar ook spiervezel scheuren, liesverrekkingen en ontstekingen.
Overigens: je hebt vast ook wel eens van de abductoren gehoord. In tegenstelling tot de adductoren zijn de abductoren verantwoordelijk voor alle bewegingen waarbij de ledematen van het lichaam af worden bewogen. Het gaat dus om spiergroepen met tegengestelde functies in het lichaam.
Beter bewegen, sneller herstellen.
Ontdek oefeningen die je mobiliteit en beweeglijkheid verbeteren en je herstel na het sporten ondersteunen.
Oorzaken en symptomen
Een adductorenverrekking ontstaat door overbelasting of overstrekking van de binnenste dijspieren. Meestal ontstaat dit soort verrekking door een plotselinge zijwaartse beweging of een uitvalstap.
Het risico op een verrekking aan de binnenkant van het bovenbeen is vooral verhoogd bij sporten waarbij sporters veel tempowisselingen of abrupte tegenbewegingen en uitstapbewegingen tijdens het lopen moeten maken, zoals hockey, ijshockey, tennis en voetbal, of bij plotselinge versnellingen tijdens sprints. Ook langdurig hardlopen kan de adductoren overmatig belasten, evenals plotselinge richtingsveranderingen bij trailrunning, veldlopen of tijdens wedstrijden. Bij ongeveer 64-69 procent van alle acute liesklachten bij voetballers zijn de heupadductoren aangetast.
Maar ook in het dagelijks leven kunnen mensen bij een snelle richtingsverandering een adductorenverrekking oplopen, bijvoorbeeld wanneer ze een obstakel ontwijken of op straat onverwacht uitglijden bij modder, sneeuw of ijzel.
Tot de symptomen van een adductorenverrekking behoren vooral acute, trekkende pijn aan de binnenkant van het bovenbeen of in het schaambeen- en liesgebied. Deze treden vooral op bij het draaien, naar zich toe trekken en spreiden van het been en kunnen de beweeglijkheid enorm beperken.
Ook lichte tot ernstige zwellingen of blauwe plekken, moeilijkheden en pijn bij het bewegen van het been en verhardingen in het getroffen gebied behoren tot de symptomen van een adductorenverrekking.
Als de patiënt de juiste maatregelen neemt, is een adductorenverrekking doorgaans binnen twee tot vier weken genezen.
Diagnose van een adductorenverrekking
Pijn aan de adductoren is soms moeilijk te onderscheiden van andere aandoeningen die in dit lichaamsdeel kunnen voorkomen. Vaak worden ze verward met een ontsteking van het schaambeen, maar ook met pijn in de lies, zoals bij een liesverrekking of een sporterslies. In tegenstelling tot een adductorenverrekking, die de spieren aan de binnenkant van het bovenbeen treft, verwijst een liesverrekking in het algemeen naar verrekkingen in de liesstreek, die ook andere spieren en structuren kunnen betreffen.
Een nauwkeurige diagnose kan daarom alleen door een specialist worden gesteld. Een orthopeed zal de patiënt in het kader van een anamnese eerst vragen stellen over de omstandigheden van het letsel, de symptomen en de sportactiviteiten.
Tijdens het lichamelijk onderzoek zal hij de adductoren palperen om pijnpunten te identificeren, de beweeglijkheid en kracht van de adductoren beoordelen aan de hand van verschillende oefeningen en tests, en het getroffen gebied onderzoeken op zwellingen, roodheid en hematomen.
Met behulp van beeldvormende technieken zoals echografie en MRI kunnen vochtophopingen en spierblessures beter in beeld worden gebracht. Zo kan een arts de ernst van de verrekking inschatten en andere blessures uitsluiten.
Leistenzerrung: Symptome und Unterschied zur Adduktorenzerrung
Typische Symptome einer Leistenzerrung sind ziehende oder stechende Schmerzen in der Leiste, die besonders bei schnellen Bewegungen, Richtungswechseln oder beim Anheben des Beins auftreten können. Im Unterschied zur Adduktorenzerrung, bei der die Muskeln an der Innenseite des Oberschenkels betroffen sind, können bei einer Leistenzerrung verschiedene Muskeln und Strukturen im Bereich der Leiste betroffen sein.
Leistenzerrung – was tun?
Bei einer Leistenzerrung solltest du die sportliche Belastung zunächst unterbrechen und schmerzhafte Bewegungen vermeiden. Sobald die Beschwerden nachlassen, kannst du die Belastung schrittweise wieder steigern. Bei starken oder anhaltenden Leistenschmerzen solltest du die Ursache ärztlich abklären lassen.
Onze producten voor gerichte preventie en herstel van je adductoren.
Eerstehulpmaatregelen bij een verrekking van de adductoren
De afgelopen jaren zijn er verschillende nazorgschema's voor weke delenletsels geweest met de acroniemen ICE, RICE, PECH of POLICE. De meest recente en moderne aanpak is echter PEACE & LOVE. Deze evidence-based aanpak van de nabehandeling omvat zowel de acute fase als de dagen daarna. PEACE staat voor de acute fase en betekent Protection, Elevation, Avoid Anti Inflammatory, Compression en Education. Protection betekent belastingvermindering en het vermijden van pijnlijke bewegingen, maar geen volledige inactiviteit. Elevation vereist dat de aangetaste structuur vaker boven hartniveau wordt gelegd. Verder gaat het om het vermijden van ontstekingsremmende medicijnen, om de zelfregulering niet negatief te beïnvloeden. Compressie door middel van bandages kan oedeem minimaliseren en bij Education gaat het vooral om voorlichting over deze blessure en ook over de optimale nabehandeling.
Na een paar dagen komt dan LOVE in beeld, wat staat voor Load, Optimism, Vascularisation en Exercise. Load betekent het opleggen van een lichte belastingsprikkel op de structuur. Een goed belastingsbeheer is hierbij cruciaal. De patiënt moet bovendien een positieve houding aannemen. Een lichte cardiovasculaire training verbetert de stofwisseling in het getroffen gebied en kan bijdragen aan een betere genezing, terwijl gerichte oefeningen in de trainingstherapie de functie stap voor stap verbeteren. Daarbij moet altijd rekening worden gehouden met pijn en andere ontstekingsverschijnselen.
Ongeacht dit schema is het altijd raadzaam om samen te werken met artsen en deskundigen op het gebied van fysiotherapie, trainingstherapie en voeding, om het geheel gestructureerd en doelgericht vorm te geven.
(Bron: Dubois B, Esculier J-F (2020) Br J Sports Med)
Fascia-rolmassage
Na de acute behandeling en het afnemen van de pijn kun je je bloedcirculatie stimuleren door middel van warmte of een fascia-rolmassage, om zo ook de toevoer van voedingsstoffen naar het weefsel te bevorderen. Wij raden de volgende oefeningen aan, die je kunt uitvoeren met de STANDARD-fascia-rol van BLACKROLL:
- Massage van de achterkant van de dijen: Ga in zittende houding zitten en leg beide dijen op de BLACKROLL. Steun met je handen achter je rug. Til je billen op. Rol langzaam de achterkant van je dijen uit.
Activering van de binnenkant van de dijen: Begin in buikligging. Steun op je onderarmen. Buig een knie 90 graden. Plaats de BLACKROLL onder je dij. Rol je dij snel zijdelings uit, van de heup tot aan de knie.
Meer fascia-rol-oefeningen zoals deze vind je ook op onze website.
Meer oefeningen met de BLACKROLL voor jou
Revalidatie met fysiotherapie en trainingstherapie
Vraag je arts om een verwijzing voor fysiotherapie, zodat je de revalidatie krijgt die het beste bij je past. Hij of zij kan je individuele oefeningen laten zien waarmee je de spier weer aan de belasting kunt laten wennen en deze langzaam kunt opbouwen, en je verdere tips geven over hoe je snel weer je volledige sportieve prestatievermogen kunt bereiken.
Het doel van medische trainingstherapie is ook om het getroffen gebied zo te trainen dat het toekomstige belasting beter kan weerstaan en de verrekking zich niet opnieuw voordoet.
Meer rekoefeningen
Terug naar sport en training en preventie
Als je na een adductorenverrekking weer met je training wilt beginnen, moet je eerst beginnen met lichte activiteiten die de adductoren niet te zwaar belasten, de intensiteit geleidelijk opvoeren en luisteren naar de signalen van je lichaam.
Een grondige warming-up vóór het sporten bereidt de spieren voor op de komende belasting en regelmatige mobilisatie (zie boven voor voorbeelden) maakt de spieren minder vatbaar voor blessures.
Neem daarnaast versterkende oefeningen voor de adductoren op in je training en verhoog de weerstand geleidelijk. Verlaag de intensiteit van je training echter onmiddellijk als je pijn voelt. Voor een optimale terugkeer naar sport en training is het ook belangrijk om voldoende rustdagen in te plannen, zodat de spieren de tijd krijgen om te herstellen.
Häufige Fragen zur Adduktorenzerrung
Typisch für eine Adduktorenzerrung sind plötzlich auftretende, ziehende oder stechende Schmerzen an der Innenseite des Oberschenkels oder in der Leiste. Die Beschwerden verstärken sich häufig beim Anspannen oder Dehnen der Adduktoren.
Eine Zerrung betrifft Muskeln oder Sehnen und verursacht häufig bewegungsabhängige Schmerzen. Bei einem Leistenbruch tritt Gewebe durch eine Schwachstelle der Bauchwand; dabei kann eine sicht- oder tastbare Vorwölbung in der Leiste entstehen. Eine eindeutige Diagnose sollte ärztlich erfolgen.
Wie lange eine Adduktorenzerrung zur Heilung braucht, hängt vom Schweregrad der Verletzung und der individuellen Belastbarkeit ab. Leichte Zerrungen können innerhalb weniger Wochen abklingen, während stärkere Verletzungen eine längere Rehabilitation erfordern können.
Starke Schmerzen, deutliche Schwellungen oder Blutergüsse sowie anhaltende oder zunehmende Beschwerden solltest du ärztlich abklären lassen. Das gilt auch, wenn du das Bein kaum belasten kannst oder dir die Ursache der Leistenschmerzen unklar ist.
Steigere die sportliche Belastung schrittweise und kehre erst zu intensiven Bewegungen zurück, wenn alltägliche und sportartspezifische Bewegungen schmerzfrei möglich sind. Besonders Sprints und schnelle Richtungswechsel sollten kontrolliert wieder aufgebaut werden.
Regelmäßiges Krafttraining der Adduktoren und der umliegenden Muskulatur sowie ein schrittweiser Belastungsaufbau können das Verletzungsrisiko reduzieren. Besonders bei Sportarten mit schnellen Richtungswechseln sollten die Adduktoren gezielt auf diese Belastungen vorbereitet werden.
Ook interessant
Quellen
Alsirhani, A. A., Muaidi, Q. I., Nuhmani, S., Thorborg, K., Husain, M. A., & Al Attar, W. S. A. (2024). The effectiveness of the Copenhagen adduction exercise on improving eccentric hip adduction strength among soccer players with groin injury: A randomized controlled trial. The Physician and Sportsmedicine, 52(5), 497–506. https://doi.org/10.1080/00913847.2024.2321958
Harøy, J., Clarsen, B., Wiger, E. G., Øyen, M. G., Serner, A., Thorborg, K., Hölmich, P., Andersen, T. E., & Bahr, R. (2019). The Adductor Strengthening Programme prevents groin problems among male football players: A cluster-randomised controlled trial. British Journal of Sports Medicine, 53(3), 150–157. https://doi.org/10.1136/bjsports-2017-098937
Harøy, J., Thorborg, K., Serner, A., Bjørkheim, A., Rolstad, L. E., Hölmich, P., & Bahr, R. (2017). Including the Copenhagen Adduction Exercise in the FIFA 11+ provides missing eccentric hip adduction strength effect in male soccer players: A randomized controlled trial. The American Journal of Sports Medicine, 45(13), 3052–3059. https://doi.org/10.1177/0363546517720194
Serner, A., Weir, A., Tol, J. L., Thorborg, K., Lanzinger, S., Otten, R., & Hölmich, P. (2020). Return to sport after criteria-based rehabilitation of acute adductor injuries in male athletes: A prospective cohort study. Orthopaedic Journal of Sports Medicine, 8(1), 2325967119897247. https://doi.org/10.1177/2325967119897247
Thorborg, K. (2023). Current clinical concepts: Exercise and load management of adductor strains, adductor ruptures, and long-standing adductor-related groin pain. Journal of Athletic Training, 58(7–8), 589–601. https://doi.org/10.4085/1062-6050-0496.21